PeyamaKurd – Mike Pompeo, ku di dema yekem a serokatiya Donald Trump de wekî Wezîrê Derve xebitî, bi tundî rexne li siyaseta niha ya Washingtonê ya li ser Sûriyeyê kir. Pompeo diyar kir ku Amerîka li Sûriyeyê "qumareke xeternak" dilîze, û hişyarî da ku dev ji destkeftiyan û hevalbendan berdan, wê DAIŞê vejîne.
Di gotarekê de ku di roja Sêşemê, 27ê Çileya 2026an de di Washington Postê de hatiye weşandin, Wezîrê Derve yê Berê yê Amerîkayê Mike Pompeo pêşketinên dawî yên li Sûriyeyê û planên vekişîna Amerîkayê ji herêmê nirxand.
Pompeo îdia kir ku gavên hatine avêtin aramiya herêmê û jiyana leşkerên Amerîkî dixe xetereyê.
"HSD tê terikandin, DAIŞ ji girtîgehan direve"
Pompeo fikarên xwe yên kûr li ser vekişîna bi zorê ya Hêzên Demokratîk ên Sûriyeyê (HSD) ji deverên wekî Dêra Zorê û Reqayê anî ziman.
Pompeo diyar kir ku bi ketina hêzên hikûmeta Sûriyeyê bo deverên ku ji hêla HSD ve têne kontrol kirin, valahiyek ewlehiyê çêbûye û got, "Revîna hejmareke nediyar a çekdarên DAIŞê ji Zindana Şedadiyê gefek rasterast li ser jiyana leşkerên Amerîkî ye."
Pompeo bi bîr xist ku HSD bi mêrxasî li şûna Amerîkayê di hilweşîna xîlafeta DAIŞê de şer kir, rexne li Washingtonê kir û got, "Washington ne tenê vedikişe, lê di heman demê de pişta xwe dide sozên xwe yên ji bo hevalbendê xwe, çarenûsa herêmê dide hikûmeteke Sûriyeyê ku hîn gihîştiya xwe îspat nekiriye."
Rexneyên li ser rakirina cezayan û rêveberiya Şera
Pompeo rakirina cezayan li dijî rêveberiya nû ya Sûriyeyê wekî "şaşiyek" bi nav kir, û îdia kir ku Serokê Demkî yê Sûriyeyê Ehmed el-Şara ji sozên xwe yên "nermbûnê" û "parastina mafên kêmneteweyan" dûr ketiye.
Pompeo bi îdiaya ku Wezareta Parastinê ya Sûriyeyê bi "Îslamîst û sempatîzanên Birayên Misilman" tije ye, îdia kir ku rêveberiya Şamê ji bo parastina komên etnîkî û olî ne xwedî kapasîteya parastinê ye.
"Senaryoya Iraqê xwe dubare dike"
Pompeo rewşa niha ya li Sûriyeyê bi vekişîna rêveberiya Obama ji Iraqê di sala 2011an de berawird kir û ev hişyarî da:
"Werin em ji bîr nekin ka DAIŞ çawa derket holê; ev ji ber vekişîna Amerîkayê û têkçûna baweriyê qewimî. Biryara vekişîna karesatbar a Obama valahiyek çêkir ku DAIŞê tijî kir û rêxistinê sêyeka Sûriyeyê û %40ê Iraqê dagir kir. Niha heman xeletî li Sûriyeyê tê dubarekirin."
Plana çalakiya lezgîn a sê xalan a Pompeo
Di dawiya gotara xwe de, Pompeo sê pêşniyarên berbiçav pêşkêşî rêveberiya Trump kir da ku pêşî li karesatê bigire, û gavên jêrîn xwest:
"Afirandina herêmeke tampon di navbera HSD û hêzên hikûmeta Sûriyeyê de bi piştgiriya leşkerî ya sînorkirî ya Amerîkayê.
Zû vegerandina cezayên giran li ser sektora petrolê, saziyên darayî û serokên milîsên Sûriyeyê.
Pêkanîna zexta dîplomatîk ji bo peymanek ewlehiyê ku wê pêşî li hilweşîna navxweyî ya Sûriyeyê bigire û hemî aliyan di nav xwe de bigire."
Pompeo hişyarî da Qesra Spî ku eger ev gav neyên avêtin, herêm dê careke din bibe stargehek ewle ji bo rêxistinên terorîst.